Blog

Taal 0 comments
door Mediatic, 29 mei 2013
Ik irriteer me aan die contaminatie

Taal verandert. Daar is niets mis mee. Wat we nu als fout zien, is over een aantal jaren goed Nederlands. Het lijkt erop dat 'overnieuw' daar een voorbeeld van is. Zie het krantenbericht hierboven uit Trouw van vanochtend.

Voor de mensen die niet weten wat er mis is met 'overnieuw' een korte uitleg. 'Overnieuw' is wat in de taalkunde bekend staat als een contaminatie, een foutieve samentrekking. Twee woorden, uitdrukkingen of gezegdes worden per abuis samengevoegd. Zo is 'overnieuw' een samentrekking van 'opnieuw' en 'iets over doen'.

Andere bekende contaminaties zijn:

- 'Ik irriteer me aan'. Combinatie van '[iets] irriteert' en 'zich ergeren aan'.
- 'Dat klopt als een bus'. Samentrekking van 'dat klopt' en 'dat sluit als een bus'.
- 'Aanbeland'. Samentrekking van 'beland' en 'aangekomen'. 
- 'Door de war halen'. Samentrekking van 'in de war zijn' en 'door elkaar halen'. 
- 'Zich beseffen'. Van 'zich realiseren' en 'beseffen'. 

Hoe langer mensen het verkeerde woord blijven gebruiken, hoe groter de kans is dat het een geaccepteerd woord wordt. Dat gaat waarschijnlijk met 'overnieuw' gebeuren, gezien de mate waarin het momenteel wordt gebruikt, ook door serieuzere media als Trouw (op de voorpagina van een bijlage in 2009, foto hieronder) en de Volkskrant (afbeelding hieronder). Overigens gebruiken we in onze taal veel contaminaties die we niet meer als 'fout' bestempelen. Bijvoorbeeld: 

- 'Bekritiseren', van 'beoordelen' en 'kritiseren'. 
- 'Versturen', van 'verzenden' en 'sturen'.
- 'Per ongeluk', van 'per abuis' en 'bij ongeluk'. 

Tags
Geen tags gevonden
Laat reacties zien
toon alle gerelateerde artikelen